Meracine – Chuyên Tâm Vì Sức Khỏe
Đờm là chất dịch nhầy được tiết ra bởi niêm mạc đường hô hấp nhằm bẫy bụi bẩn và vi khuẩn. Tuy nhiên, khi lượng dịch này tiết ra quá mức, chúng gây cảm giác vướng víu, khó thở, ho kéo dài và làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến giao tiếp cũng như chất lượng cuộc sống. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn từ gốc rễ, giúp cổ họng thông thoáng và dễ chịu tức thì.
1. Nguyên nhân gây đờm kéo dài ở người lớn
Để biết cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn hiệu quả, trước hết bạn cần xác định thủ phạm khiến dịch nhầy tích tụ liên tục.
- Nhiễm trùng đường hô hấp: Các bệnh lý như cảm cúm, viêm họng, viêm phế quản hay viêm phổi kích thích niêm mạc tiết đờm để bảo vệ cơ thể.
- Hội chứng chảy dịch mũi sau: Viêm xoang hoặc viêm mũi dị ứng khiến dịch nhầy từ xoang chảy xuống thành sau họng, tạo cảm giác đờm vướng víu.
- Trào ngược dạ dày thực quản (GERD): Acid dạ dày trào ngược lên thực quản gây kích ứng vùng họng, khiến cơ thể tự sản sinh chất nhầy để bảo vệ niêm mạc họng khỏi bị bỏng acid.
- Hút thuốc lá thường xuyên: Khói thuốc làm tê liệt các lông chuyển trong đường hô hấp, khiến đờm bị ứ đọng và ngày càng đặc lại.
- Dị ứng môi trường: Phấn hoa, bụi mịn, lông thú cưng là những tác nhân hàng đầu khiến cổ họng luôn trong trạng thái viêm nhẹ và sinh đờm.
Đờm tích tụ quá mức là phản ứng bảo vệ của hệ hô hấp.
2. Cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn bằng biện pháp tự nhiên
Nếu tình trạng đờm mới xuất hiện hoặc ở mức độ nhẹ, các biện pháp tại nhà là sự lựa chọn ưu tiên nhờ tính an toàn và chi phí thấp.
2.1. Súc miệng bằng nước muối sinh lý
Nước muối có tác dụng sát khuẩn, làm dịu niêm mạc họng và hỗ trợ làm loãng đờm đặc. Hãy súc miệng bằng nước muối ấm (0.9%) ít nhất 3-4 lần mỗi ngày, đặc biệt là sau khi ngủ dậy và trước khi đi ngủ.
2.2. Uống nước ấm và đủ lượng
Nước là phương thuốc rẻ tiền nhưng cực kỳ hiệu quả giúp làm lỏng cấu trúc của chất nhầy. Người lớn nên đảm bảo uống từ 2-2.5 lít nước mỗi ngày để đờm dễ dàng được tống ra ngoài qua động tác ho hoặc khạc.
2.3. Sử dụng gừng và mật ong
Gừng có tính ấm, kháng viêm mạnh, kết hợp với mật ong giúp làm dịu cổ họng và tiêu diệt vi khuẩn gây đờm. Bạn có thể ngậm vài lát gừng tươi với mật ong hoặc uống trà gừng ấm vào buổi sáng.
2.4. Tinh dầu khuynh diệp hoặc bạc hà
Hơi tinh dầu giúp giãn nở đường thở và làm loãng đờm tức thì. Bạn có thể nhỏ vài giọt tinh dầu vào bát nước nóng để xông mũi họng trong khoảng 10-15 phút mỗi ngày.
2.5. Chanh và quất mật ong
Hàm lượng vitamin C cao trong chanh giúp tăng sức đề kháng và cắt đứt các liên kết nhầy của đờm. Ngậm quất chưng mật ong giúp giảm cảm giác ngứa họng và kích thích khạc đờm ra ngoài dễ hơn.
Các nguyên liệu tự nhiên hỗ trợ tiêu đờm rất hiệu quả.
3. Cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn bằng thay đổi lối sống
Việc duy trì một lối sống lành mạnh là yếu tố then chốt để ngăn chặn đờm tái phát mạn tính.
- Sử dụng máy tạo độ ẩm: Không khí khô khiến chất nhầy trong họng đặc lại như keo. Sử dụng máy tạo độ ẩm trong phòng ngủ giúp giữ cho niêm mạc luôn ẩm mượt.
- Kê cao gối khi ngủ: Tư thế này ngăn chặn dịch nhầy từ mũi chảy xuống họng và hạn chế tình trạng trào ngược dạ dày vào ban đêm.
- Từ bỏ thuốc lá: Đây là cách duy nhất để phục hồi hệ thống lông chuyển trong phổi, giúp cơ thể tự đào thải đờm một cách tự nhiên.
- Tránh các tác nhân gây dị ứng: Đeo khẩu trang khi ra đường và vệ sinh không gian sống thường xuyên để loại bỏ bụi bẩn, nấm mốc.
- Hạn chế đồ uống có cồn và caffeine: Các chất này làm cơ thể mất nước, gián tiếp khiến đờm ở cổ họng trở nên đặc và khó khạc hơn.
4. Cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn bằng thuốc Y khoa
Khi các biện pháp tự nhiên không mang lại hiệu quả sau 5-7 ngày, việc can thiệp bằng thuốc là cần thiết dưới sự tư vấn của bác sĩ.
4.1. Thuốc làm loãng đờm (Mucolytics)
- Các hoạt chất như Acetylcysteine, Bromhexine hoặc Ambroxol có tác dụng bẻ gãy cấu trúc hóa học của đờm.
- Thuốc giúp đờm giảm độ bám dính vào niêm mạc, từ đó bạn có thể dễ dàng khạc ra ngoài.
4.2. Thuốc xịt mũi Corticosteroid hoặc nước muối ưu trương
- Áp dụng cho trường hợp đờm do viêm xoang hoặc chảy dịch mũi sau.
- Việc làm sạch khoang mũi sẽ ngăn chặn nguồn cung cấp dịch nhầy xuống cổ họng.
4.3. Thuốc kháng Histamine
- Dành cho những người có đờm do dị ứng thời tiết hoặc phấn hoa.
- Thuốc giúp giảm phản ứng viêm và ngăn chặn quá trình tiết dịch quá mức của niêm mạc.
4.4. Thuốc ức chế bơm Proton (PPI)
- Nếu đờm là hệ quả của trào ngược dạ dày, bác sĩ sẽ chỉ định thuốc kháng acid để bảo vệ cổ họng khỏi sự tấn công của dịch vị.
Chỉ nên dùng thuốc tiêu đờm theo chỉ định của chuyên gia.
5. Chế độ dinh dưỡng cho người bị đờm ở cổ họng
Ăn gì và kiêng gì cũng là một phần không thể thiếu trong phác đồ cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn.
Thực phẩm nên ăn:
- Các loại súp, cháo nóng giúp làm ấm vùng họng và lỏng dịch nhầy.
- Thực phẩm giàu kẽm và vitamin C như cam, bưởi, súp lơ xanh để tăng cường miễn dịch.
- Tỏi và hành tây chứa kháng sinh tự nhiên giúp tiêu diệt tác nhân gây viêm.
Thực phẩm nên kiêng:
- Các sản phẩm từ sữa (sữa tươi, phô mai) vì chúng có thể làm tăng độ đặc của đờm ở một số người.
- Đồ ăn quá cay nóng hoặc nhiều dầu mỡ gây kích ứng niêm mạc họng.
- Thức uống đá lạnh làm co mạch máu và giảm khả năng tự làm sạch của cổ họng.
6. Những sai lầm phổ biến khi điều trị đờm tại nhà
Nhiều người lớn thường mắc phải những sai lầm khiến tình trạng đờm ngày càng tồi tệ hơn.
- Lạm dụng thuốc giảm ho: Khi có đờm, ho là phản xạ có lợi để tống đờm ra ngoài. Việc uống thuốc ức chế cơn ho sẽ khiến đờm bị ứ đọng lại trong phổi, dễ gây viêm phổi.
- Tự ý uống kháng sinh: Kháng sinh chỉ có tác dụng với vi khuẩn. Nếu đờm do virus hoặc trào ngược, kháng sinh không những không hiệu quả mà còn gây loạn khuẩn và kháng thuốc.
- Khạc đờm quá mạnh: Động tác khạc quá thô bạo có thể làm tổn thương niêm mạc họng, gây chảy máu hoặc đau rát kéo dài.
- Uống ít nước vì ngại đi vệ sinh: Thiếu nước là sai lầm nghiêm trọng nhất khiến mọi loại thuốc tiêu đờm đều mất đi phần lớn tác dụng.
Ho là phản xạ tự nhiên giúp đẩy chất nhầy ra ngoài.
7. Khi nào bạn cần gặp bác sĩ ngay?
Đừng chủ quan tự tìm cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn tại nhà nếu bạn xuất hiện các dấu hiệu “đỏ” sau đây:
- Đờm có màu sắc bất thường: Màu xanh đậm, màu vàng như mủ hoặc có dây máu tươi.
- Đờm kèm theo sốt cao kéo dài, đau ngực hoặc khó thở dữ dội.
- Cảm giác nghẹn đặc cổ họng khiến việc nuốt thức ăn trở nên khó khăn.
- Tình trạng đờm không thuyên giảm sau 2 tuần áp dụng các biện pháp hỗ trợ.
- Đờm kèm theo sụt cân đột ngột hoặc khàn tiếng kéo dài không rõ nguyên nhân.
Việc tìm kiếm cách trị đờm ở cổ họng cho người lớn hiệu quả cần sự kết hợp giữa việc điều trị triệu chứng và loại bỏ nguyên nhân gốc rễ. Hãy bắt đầu bằng những thói quen đơn giản như uống nhiều nước ấm, súc miệng nước muối và giữ ấm vùng cổ. Nếu tình trạng kéo dài, đừng ngần ngại thăm khám chuyên khoa Tai Mũi Họng để nhận được sự tư vấn chính xác nhất. Một cổ họng thông thoáng sẽ giúp bạn tự tin hơn trong giao tiếp và bảo vệ hệ hô hấp khỏe mạnh.
