Nghẹt mũi khi mang thai là nỗi lo của nhiều mẹ bầu, không chỉ gây khó chịu, mệt mỏi mà còn ảnh hưởng đến giấc ngủ và sinh hoạt hàng ngày. Tuy nhiên, tình trạng này hoàn toàn có thể được cải thiện bằng các mẹo an toàn, không cần dùng thuốc. Bài viết này sẽ cung cấp các cách trị nghẹt mũi hiệu quả nhất, giúp mẹ bầu vượt qua giai đoạn khó khăn một cách nhẹ nhàng.
1. Vì sao mẹ bầu lại bị nghẹt mũi?
Trước khi đi sâu vào các giải pháp, bạn cần hiểu rõ nguyên nhân gây ra tình trạng nghẹt mũi khi mang thai. Nguyên nhân chính không phải do cảm lạnh hay viêm xoang, mà là do những thay đổi nội tiết tố trong cơ thể.

- Tăng nồng độ estrogen và progesterone: Trong thai kỳ, hai hormone này tăng cao đột ngột. Chúng làm tăng lưu lượng máu đến tất cả các niêm mạc trong cơ thể, bao gồm cả niêm mạc mũi. Điều này khiến các mạch máu trong mũi sưng lên, phù nề, gây cảm giác nghẹt mũi và khó thở.
- Tăng sản xuất chất nhầy: Lượng hormone tăng cao cũng kích thích các tuyến sản xuất nhiều chất nhầy hơn bình thường, khiến dịch mũi ứ đọng, làm trầm trọng thêm tình trạng nghẹt mũi.
- Thay đổi về thể tích máu: Thể tích máu trong cơ thể mẹ bầu tăng lên đáng kể để nuôi dưỡng thai nhi. Điều này cũng góp phần làm các mạch máu trong mũi bị giãn nở.
Tình trạng này thường bắt đầu từ ba tháng đầu thai kỳ và có thể kéo dài cho đến khi sinh. Điều đáng mừng là nó không gây hại cho thai nhi, nhưng lại ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ và sự thoải mái của mẹ.
2. Nghẹt mũi khi mang thai có nguy hiểm không?
Tin vui là tình trạng nghẹt mũi do thay đổi nội tiết tố trong thai kỳ thường không nguy hiểm, không gây hại cho thai nhi và thường tự biến mất sau khi sinh. Tuy nhiên, nó lại ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống của mẹ bầu, gây khó ngủ, mệt mỏi, khó chịu, và có thể dẫn đến các vấn đề khác nếu không được xử lý kịp thời.

Tuy nhiên, bạn cần lưu ý đến các trường hợp sau, khi nghẹt mũi có thể là dấu hiệu của một vấn đề sức khỏe khác:
- Nghẹt mũi đi kèm với sốt cao, đau đầu dữ dội, đau nhức mặt (đặc biệt ở vùng trán và má). Đây có thể là dấu hiệu của viêm xoang cấp tính.
- Nghẹt mũi kèm theo ho có đờm, đau họng, chảy nước mũi có màu vàng hoặc xanh. Đây có thể là dấu hiệu của cảm cúm hoặc nhiễm trùng đường hô hấp.
- Nghẹt mũi kéo dài trên 2 tuần mà không có dấu hiệu thuyên giảm.
Trong những trường hợp này, bạn nên đến gặp bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị đúng cách.
3. Các cách trị nghẹt mũi khi mang thai an toàn, không dùng thuốc
Với nỗi lo ngại về tác dụng phụ của thuốc, các mẹ bầu có thể áp dụng các cách trị nghẹt mũi sau đây để cải thiện tình trạng nghẹt mũi tại nhà một cách hiệu quả.
Mẹo 1: Vệ sinh mũi bằng nước muối sinh lý
Đây là các cách trị nghẹt mũi khi mang thai đơn giản và hiệu quả nhất. Nước muối sinh lý giúp làm ẩm niêm mạc mũi, làm loãng chất nhầy và rửa trôi các tác nhân gây dị ứng hoặc bụi bẩn.
Cách thực hiện: Bạn có thể mua các chai xịt nước muối sinh lý bán sẵn ở hiệu thuốc. Xịt 2-3 nhát vào mỗi bên mũi, sau đó nhẹ nhàng hỉ mũi. Hoặc sử dụng bình rửa mũi chuyên dụng để vệ sinh sạch hơn. Rửa mũi 2-3 lần/ngày hoặc khi cảm thấy khó chịu.

Mẹo 2: Xông hơi với nước nóng là một trong các cách trị nghẹt mũi
Hơi nước nóng có tác dụng làm ẩm niêm mạc, làm loãng chất nhầy và giúp mũi thông thoáng tức thì.
Cách thực hiện: Đun một nồi nước nóng, sau đó đổ ra chậu. Đưa mặt lại gần chậu nước, trùm một chiếc khăn qua đầu để giữ hơi nước lại và hít thở sâu. Bạn có thể thêm một vài giọt tinh dầu tràm, tinh dầu khuynh diệp hoặc sả, chanh vào nước nóng để tăng hiệu quả.
Mẹo 3: Sử dụng máy tạo độ ẩm không khí
Không khí khô có thể làm niêm mạc mũi bị khô, kích ứng và khiến tình trạng nghẹt mũi trở nên tồi tệ hơn. Sử dụng máy tạo độ ẩm, đặc biệt là vào ban đêm, sẽ giúp không khí trong phòng ẩm hơn, làm dịu niêm mạc và giúp mẹ ngủ ngon hơn.
Cách thực hiện: Đặt máy tạo độ ẩm trong phòng ngủ, bật máy trước khi đi ngủ khoảng 30 phút. Hãy nhớ vệ sinh máy thường xuyên để tránh nấm mốc phát triển. Có thể thêm một số tinh dầu giúp hỗ trợ thông mũi như bạc hà, vỏ cam vào máy tạo độ ẩm không khí để trị nghẹt nhanh hơn.
Mẹo 4: Kê cao gối khi ngủ
Kê gối cao khi ngủ là một trong các cách trị nghẹt mũi thông dụng. Việc nằm thẳng có thể khiến máu dồn lên vùng đầu, làm mũi càng thêm nghẹt. Kê cao đầu bằng cách dùng thêm một chiếc gối sẽ giúp làm giảm áp lực lên khoang mũi và giúp mẹ dễ thở hơn khi ngủ.
Cách thực hiện: Sử dụng 2-3 chiếc gối để kê đầu và vai cao hơn so với thân người.
Mẹo 5: Tăng cường uống nước ấm
Uống đủ nước không chỉ tốt cho sức khỏe tổng thể mà còn giúp làm loãng chất nhầy, giúp dịch mũi dễ dàng thoát ra ngoài hơn.
Cách thực hiện: Hãy uống đủ 2-3 lít nước mỗi ngày. Thay thế nước lạnh bằng nước ấm, trà gừng ấm hoặc nước chanh ấm để làm dịu cổ họng và giảm cảm giác khó chịu.

Mẹo 6: Dùng miếng dán mũi thông hơi (Nasal strips)
Miếng dán mũi là một giải pháp đơn giản và hiệu quả để làm giảm nghẹt mũi. Chúng hoạt động bằng cách nhẹ nhàng mở rộng lỗ mũi, giúp không khí lưu thông dễ dàng hơn.
Cách thực hiện: Dán miếng dán lên sống mũi trước khi đi ngủ. Miếng dán này không chứa thuốc, vì vậy rất an toàn cho bà bầu.
Mẹo 7: Xoa bóp các huyệt đạo trên mặt
Xoa bóp nhẹ nhàng các huyệt đạo quanh mũi và trán có thể giúp kích thích lưu thông máu và làm giảm tắc nghẽn.
Cách thực hiện:
– Huyệt Nghinh Hương: Nằm ở hai bên cánh mũi. Dùng ngón tay trỏ xoa bóp nhẹ nhàng theo hình tròn.
– Huyệt Ấn Đường: Nằm ở giữa hai lông mày. Dùng ngón tay giữa xoa bóp hoặc ấn nhẹ.
– Thực hiện động tác này trong khoảng 5 phút, 2-3 lần/ngày.
Mẹo 8: Tập thể dục nhẹ nhàng và đều đặn
Vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga tiền sản sẽ giúp tăng cường lưu thông máu khắp cơ thể, bao gồm cả vùng mũi. Điều này giúp giảm sưng phù và cải thiện tình trạng nghẹt mũi.
Cách thực hiện: Đi bộ khoảng 20-30 phút mỗi ngày trong không khí trong lành.

Mẹo 9: Tránh các tác nhân gây dị ứng và kích ứng
Nghẹt mũi có thể trở nên tồi tệ hơn khi tiếp xúc với các chất gây dị ứng. Hãy cố gắng tránh xa các tác nhân này:
- Bụi bẩn, phấn hoa, lông động vật.
- Khói thuốc lá, khói bụi từ xe cộ.
- Các loại hóa chất mạnh: Nước hoa, chất tẩy rửa, sơn.
Mẹo 10: Tắm nước ấm
Hơi nước từ bồn tắm hoặc vòi sen nước ấm có thể giúp làm thông mũi tạm thời, mang lại cảm giác dễ chịu.
Cách thực hiện: Tắm bằng nước ấm. Mẹ bầu cũng có thể hít hơi nước từ vòi sen trong vài phút.
Lời kết
Các cách trị nghẹt mũi khi mang thai không khó như bạn nghĩ. Bằng việc áp dụng các mẹo đơn giản, an toàn và không dùng thuốc ở trên, bạn hoàn toàn có thể cải thiện đáng kể tình trạng khó chịu này. Hãy lắng nghe cơ thể mình, duy trì một lối sống lành mạnh và luôn tham khảo ý kiến bác sĩ khi cần thiết để có một thai kỳ khỏe mạnh, nhẹ nhàng và thoải mái nhất.