Táo bón là nỗi ám ảnh của nhiều mẹ bỉm sau sinh thường, gây đau đớn và khó chịu. Nhưng mẹ đừng lo, việc trị táo bón sau sinh thường hoàn toàn có thể được giải quyết bằng các phương pháp an toàn ngay tại nhà. Bài viết này sẽ cung cấp những giải pháp đơn giản mà hiệu quả, giúp mẹ nhanh chóng phục hồi và tận hưởng niềm hạnh phúc làm mẹ.
1. Táo bón sau sinh thường – tình trạng phổ biến nhưng dễ bị bỏ qua
Nhiều mẹ sau sinh thường dành phần lớn sự quan tâm cho việc chăm con và hồi phục vết khâu tầng sinh môn. Tuy nhiên, một vấn đề khá phổ biến nhưng thường bị xem nhẹ chính là táo bón sau sinh. Tình trạng này không chỉ gây đau đớn, khó chịu mà còn ảnh hưởng đến tinh thần, chất lượng cuộc sống và cả việc chăm sóc bé.
Thực tế, cách trị táo bón sau sinh thường không hề phức tạp, nhưng nếu để kéo dài, táo bón có thể dẫn đến trĩ, nứt kẽ hậu môn hoặc thậm chí làm mẹ ngại ăn uống, ảnh hưởng đến nguồn sữa cho con. Vì vậy, việc hiểu rõ nguyên nhân và áp dụng giải pháp đúng cách là vô cùng cần thiết.
Sau khi, mẹ bỉm thường gặp tình trạng táo bón do nhiều nguyên nhân
2. Vì sao phụ nữ sau sinh thường dễ bị táo bón hơn?
Không ít người cho rằng táo bón chỉ xuất hiện ở người ít vận động hoặc ăn uống kém chất xơ. Tuy nhiên, với phụ nữ sau sinh thường, có những yếu tố đặc thù khiến tình trạng này dễ xảy ra hơn.
- Vết khâu tầng sinh môn đau rát: Sau sinh thường, nhiều mẹ có vết khâu tầng sinh môn. Cảm giác đau khiến mẹ sợ rặn, dẫn đến việc ngại đi vệ sinh, từ đó làm tình trạng táo bón nặng hơn.
- Thay đổi hormone: Sự sụt giảm estrogen sau sinh khiến hệ tiêu hóa hoạt động chậm lại, làm giảm nhu động ruột và gây táo bón.
- Mất máu và thiếu nước: Quá trình sinh nở thường khiến mẹ mất nhiều máu và chất lỏng. Nếu không bù đủ nước, phân sẽ khô cứng, khó đào thải.
- Chế độ ăn kiêng khem không hợp lý: Nhiều mẹ kiêng ăn rau xanh, trái cây vì sợ gây đầy hơi cho bé bú hoặc lo ảnh hưởng đến sữa. Điều này vô tình làm giảm lượng chất xơ – nguyên nhân trực tiếp dẫn đến táo bón.
- Ít vận động: Do cần thời gian phục hồi vết khâu, mẹ thường hạn chế đi lại. Việc ít vận động khiến ruột giảm co bóp, làm phân ứ đọng lâu hơn trong đại tràng.
3. Cách trị táo bón sau sinh thường hiệu quả và an toàn
Khi bị táo bón, nhiều mẹ thường loay hoay không biết nên bắt đầu từ đâu. Dưới đây là những cách trị táo bón sau sinh thường an toàn, khoa học mà mẹ có thể áp dụng.
Khi bị táo bón, nhiều mẹ thường loay hoay không biết nên bắt đầu từ đâu. Dưới đây là những cách trị táo bón sau sinh thường an toàn, khoa học mà mẹ có thể áp dụng ngay tại nhà.
3.1. Ăn nhiều chất xơ và thực phẩm nhuận tràng tự nhiên
Chế độ ăn đóng vai trò quyết định trong việc cải thiện táo bón. Mẹ nên bổ sung các loại thực phẩm giúp nhuận tràng tự nhiên, vừa tốt cho tiêu hóa vừa lợi sữa.
- Rau xanh: Các loại rau như rau mồng tơi, rau dền, rau lang và rau đay chứa nhiều chất xơ và chất nhầy tự nhiên, giúp làm mềm phân và kích thích nhu động ruột.
- Trái cây: Ăn nhiều trái cây như đu đủ chín, chuối chín, cam, bưởi, và lê. Các loại quả này giàu chất xơ hòa tan và vitamin, giúp làm mềm phân và hỗ trợ quá trình tiêu hóa.
- Ngũ cốc và tinh bột: Bổ sung yến mạch và gạo lứt thay cho gạo trắng. Chúng không chỉ tăng lượng chất xơ mà còn cung cấp năng lượng ổn định. Khoai lang là món ăn dân gian quen thuộc, chứa nhiều chất xơ và các loại vitamin, cực kỳ tốt cho mẹ bị táo bón.
Chế độ ăn uống giàu chất xơ, uống nhiều nước giúp hạn chế táo bón
3.2. Uống đủ nước
Uống đủ nước là nguyên tắc vàng để trị táo bón. Mẹ cần uống tối thiểu 2 – 2,5 lít nước mỗi ngày. Ngoài nước lọc, mẹ có thể xen kẽ nước canh rau, nước ép trái cây hoặc sữa ấm. Đặc biệt, uống một ly nước ấm vào buổi sáng sau khi ngủ dậy sẽ giúp “đánh thức” hệ tiêu hóa, kích thích nhu động ruột hoạt động tốt hơn.
3.3. Vận động nhẹ nhàng và đúng cách
Ngay cả khi có vết khâu tầng sinh môn, mẹ vẫn nên vận động nhẹ nhàng để kích thích ruột hoạt động và cải thiện lưu thông máu.
- Đi bộ: Đi bộ quanh phòng hoặc sân nhà là cách đơn giản và hiệu quả nhất.
- Tập Kegel: Các bài tập Kegel không chỉ giúp tăng cường cơ sàn chậu mà còn hỗ trợ quá trình tiêu hóa.
- Tập yoga sau sinh: Các động tác yoga đơn giản vừa giảm đau lưng, vừa giúp chống táo bón.
3.4. Chăm sóc vết khâu và tạo thói quen đi vệ sinh khoa học
- Tư thế đi vệ sinh: Mẹ nên ngồi thoải mái trên bồn cầu, tránh ngồi xổm vì có thể gây áp lực lên vết khâu. Có thể kê một chiếc ghế nhỏ để nâng chân, giúp đầu gối cao hơn hông, tạo tư thế tự nhiên hơn và giảm áp lực khi đi ngoài.
- Không nhịn: Tuyệt đối không nhịn đi vệ sinh, bởi phân càng tích trữ lâu càng khô cứng và khó đào thải.
- Tạo thói quen: Rèn luyện thói quen đi vệ sinh vào một khung giờ cố định, tốt nhất là buổi sáng sau ăn sáng. Không mang điện thoại hay đọc sách để tập trung vào việc đi vệ sinh, giúp hệ tiêu hóa hoạt động ổn định.
3.5. Sử dụng sản phẩm hỗ trợ khi cần thiết
Nếu các biện pháp trên không cải thiện, mẹ có thể tham khảo ý kiến bác sĩ để dùng thêm các sản phẩm hỗ trợ an toàn.
- Men vi sinh: Giúp cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột, cải thiện tiêu hóa và tăng cường miễn dịch.
- Chất xơ hòa tan: Các sản phẩm bổ sung chất xơ như psyllium, inulin thường an toàn khi đang cho con bú và giúp làm mềm phân hiệu quả.
- Thuốc nhuận tràng nhẹ: Chỉ dùng khi thật cần thiết và phải có chỉ định của bác sĩ để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho cả mẹ và bé.
Bổ sung men vi sinh là một biện pháp hỗ trợ cải thiện táo bón
4. Những sai lầm mẹ sau sinh thường hay mắc khi trị táo bón
Dù đã tìm cách trị táo bón sau sinh thường, nhiều mẹ vẫn gặp tình trạng kéo dài do mắc phải những sai lầm phổ biến sau:
- Cố nhịn đi vệ sinh vì sợ đau vết khâu: điều này khiến phân tích tụ, khô cứng hơn.
- Uống ít nước để tránh đi tiểu nhiều: gây khô phân và làm tình trạng nặng thêm.
- Tự ý dùng thuốc nhuận tràng mạnh: có thể gây mất nước, rối loạn điện giải và ảnh hưởng đến sữa mẹ.
- Ăn kiêng quá mức: Nhiều mẹ sau sinh muốn giảm cân nhanh chóng nên ăn kiêng hà khắc, cắt giảm quá nhiều chất xơ và chất béo. Điều này khiến cơ thể không đủ dưỡng chất, làm giảm nhu động ruột và gây táo bón nặng hơn.
- Nằm quá nhiều: Việc nghỉ ngơi là cần thiết, nhưng nằm hoặc ngồi một chỗ quá lâu sẽ làm giảm nhu động ruột, khiến quá trình tiêu hóa chậm lại. Hãy đứng lên và đi lại nhẹ nhàng khi có thể.
5. Cách phòng ngừa táo bón tái phát sau sinh thường
Phòng bệnh luôn tốt hơn chữa bệnh. Để hạn chế táo bón quay trở lại, mẹ cần:
- Duy trì chế độ ăn giàu chất xơ: bổ sung rau, củ, quả hàng ngày.
- Uống nước đều đặn: không đợi đến khi khát mới uống.
- Ngủ đủ giấc, tránh stress: căng thẳng có thể làm rối loạn hệ tiêu hóa.
- Vận động nhẹ nhàng: đi bộ, yoga sau sinh giúp ruột hoạt động trơn tru.
- Khám phụ khoa định kỳ: để kịp thời phát hiện bất thường ở tầng sinh môn và hậu môn.
Mẹ bỉm nên có biện pháp phòng ngừa táo bón sau sinh
6. Khi nào cần đi khám bác sĩ?
Nếu mẹ đã áp dụng nhiều cách trị táo bón sau sinh thường tại nhà nhưng không cải thiện, cần đi khám sớm khi có các dấu hiệu:
- Táo bón kéo dài trên 1 tuần.
- Đi ngoài ra máu nhiều, đau rát dữ dội.
- Có dấu hiệu trĩ nặng hoặc nứt kẽ hậu môn.
- Kèm theo sụt cân, đau bụng bất thường.
Bác sĩ sẽ kiểm tra, đưa ra hướng điều trị phù hợp và an toàn, tránh để bệnh tiến triển nặng.
Táo bón sau sinh thường là tình trạng phổ biến nhưng hoàn toàn có thể cải thiện nếu mẹ áp dụng đúng cách. Chìa khóa nằm ở việc ăn uống nhiều chất xơ, uống đủ nước, vận động nhẹ nhàng, chăm sóc vết khâu đúng cách và duy trì thói quen đi vệ sinh khoa học.



