Việc bị nghẹt mũi không chỉ gây khó chịu trong sinh hoạt hàng ngày mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ của bạn. Tuy nhiên, đừng quá lo lắng. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn những cách dễ ngủ khi bị nghẹt mũi hiệu quả, an toàn, giúp bạn lấy lại giấc ngủ ngon trọn vẹn.
-
Nguyên nhân gây nghẹt mũi phổ biến và tác động đến giấc ngủ
Nghẹt mũi xảy ra khi các mạch máu và mô trong xoang mũi bị sưng lên, làm cản trở luồng không khí. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, bao gồm:
- Cảm lạnh hoặc cúm: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Virus gây bệnh làm viêm niêm mạc mũi, dẫn đến sưng và tăng tiết dịch nhầy.
- Dị ứng: Phản ứng của cơ thể với các tác nhân như phấn hoa, bụi bẩn, lông thú cưng, hoặc nấm mốc có thể gây nghẹt mũi.
- Viêm xoang: Tình trạng viêm nhiễm các xoang cạnh mũi làm tắc nghẽn đường thở, gây nghẹt mũi kéo dài.
- Thay đổi thời tiết: Không khí lạnh và khô có thể kích thích niêm mạc mũi, gây nghẹt mũi.

Tình trạng nghẹt mũi khiến bạn khó thở, phải thở bằng miệng, dẫn đến khô họng, ngáy ngủ và thức giấc giữa đêm. Việc thiếu oxy lên não cũng làm giảm chất lượng giấc ngủ. Một giấc ngủ kém chất lượng kéo dài sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tổng thể, gây mệt mỏi, suy giảm trí nhớ và sức đề kháng.
-
Cách dễ ngủ khi bị nghẹt mũi bằng phương pháp tại nhà
Đừng vội tìm đến thuốc ngay lập tức. Có nhiều cách đơn giản và hiệu quả tại nhà để giúp bạn giảm nghẹt mũi, dễ ngủ hơn.
2.1. Nâng cao đầu khi ngủ
Đây là một trong những cách đơn giản nhưng hiệu quả nhất. Khi đầu được kê cao, trọng lực sẽ giúp dịch nhầy thoát ra khỏi xoang mũi dễ dàng hơn, giảm áp lực và sự tắc nghẽn.
- Cách thực hiện: Bạn có thể dùng thêm một hoặc hai chiếc gối để kê đầu. Đảm bảo đầu và vai được nâng cao vừa phải, tạo thành một góc nghiêng khoảng 30-45 độ. Tránh kê gối quá cao vì có thể gây đau cổ.
2.2. Tắm nước nóng hoặc xông hơi trước khi đi ngủ
Hơi nước ấm từ việc tắm hoặc xông hơi có tác dụng làm loãng dịch nhầy, giảm sưng niêm mạc mũi và giúp bạn thở dễ dàng hơn.
- Cách thực hiện:
- Tắm nước nóng: Tắm nước ấm trong khoảng 10-15 phút trước khi đi ngủ.
- Xông hơi: Đun sôi một nồi nước, sau đó trùm khăn kín đầu và hít hơi nước bốc lên. Bạn có thể nhỏ thêm vài giọt tinh dầu tràm, khuynh diệp, hoặc bạc hà để tăng hiệu quả.

2.3. Rửa mũi bằng nước muối sinh lý
Nước muối sinh lý giúp làm sạch dịch nhầy, bụi bẩn, và các tác nhân gây dị ứng ra khỏi mũi.
- Cách thực hiện:
- Bạn có thể mua nước muối sinh lý bán sẵn tại các hiệu thuốc. Dùng bình xịt hoặc bình rửa mũi chuyên dụng để bơm nước muối vào một bên lỗ mũi và để nó chảy ra ở lỗ mũi còn lại.
- Lặp lại vài lần cho mỗi bên mũi. Rửa mũi trước khi đi ngủ giúp thông thoáng đường thở suốt đêm.
2.4. Bổ sung đủ nước cho cơ thể
Uống đủ nước giúp làm loãng chất nhầy, giúp chúng dễ dàng thoát ra ngoài hơn.
- Cách thực hiện: Hãy uống nhiều nước ấm, trà thảo mộc (như trà gừng, trà hoa cúc) hoặc nước canh nóng. Tránh đồ uống có cồn và cafein, vì chúng có thể gây mất nước và làm tình trạng nghẹt mũi trở nên tồi tệ hơn.
2.5. Sử dụng máy tạo độ ẩm trong phòng ngủ
Không khí khô, đặc biệt là vào mùa đông hoặc khi sử dụng điều hòa, có thể làm khô niêm mạc mũi, gây kích ứng và nghẹt mũi. Máy tạo độ ẩm sẽ giúp giữ ẩm không khí, giảm sưng và tắc nghẽn.
- Cách thực hiện: Đặt máy tạo độ ẩm trong phòng ngủ và bật trước khi đi ngủ. Bạn nên vệ sinh máy tạo độ ẩm thường xuyên để tránh nấm mốc phát triển.
2.6. Tinh dầu và massage mũi
Một số loại tinh dầu như tinh dầu tràm, bạc hà, khuynh diệp có khả năng làm thông thoáng đường thở.
- Cách thực hiện:
- Nhỏ vài giọt tinh dầu vào máy khuếch tán hoặc lên gối trước khi ngủ.
- Massage nhẹ nhàng sống mũi, hai bên cánh mũi và vùng trán. Điều này giúp kích thích lưu thông máu và giảm áp lực ở xoang.
-
Khi nào bạn nên tìm đến sự giúp đỡ của y tế?
Nghẹt mũi là một tình trạng phổ biến, nhưng không phải lúc nào cũng có thể tự điều trị tại nhà. Bạn nên tìm đến sự giúp đỡ của bác sĩ ngay lập tức nếu các phương pháp thông thường không có tác dụng hoặc khi tình trạng nghẹt mũi đi kèm với những triệu chứng bất thường, có thể là dấu hiệu của một bệnh lý nghiêm trọng hơn.

Bạn cần thăm khám bác sĩ nếu gặp phải một trong các dấu hiệu sau:
- Sốt cao kéo dài: Nghẹt mũi thông thường hiếm khi gây sốt cao. Nếu bạn bị sốt trên 38,5 độ C và kéo dài nhiều ngày, đây có thể là dấu hiệu của một bệnh nhiễm trùng nghiêm trọng ở đường hô hấp, cần được chẩn đoán và điều trị kịp thời bằng thuốc chuyên dụng.
- Đau đầu dữ dội: Cơn đau đầu kèm theo nghẹt mũi có thể là triệu chứng của viêm xoang cấp tính. Khi các xoang bị viêm, áp lực tích tụ có thể gây ra những cơn đau nhức dữ dội ở vùng trán, gò má và quanh mắt. Việc điều trị sớm sẽ giúp ngăn ngừa các biến chứng.
- Các triệu chứng kéo dài: Nếu tình trạng nghẹt mũi của bạn kéo dài hơn 10 ngày mà không có dấu hiệu thuyên giảm, hoặc thậm chí trở nên tồi tệ hơn, thì đó không còn là cảm lạnh thông thường nữa. Lúc này, nghẹt mũi có thể là biểu hiện của viêm mũi dị ứng, polyp mũi, viêm xoang mạn tính hoặc các vấn đề cấu trúc khác của mũi, cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá.
- Khó thở và thở dốc: Đây là một triệu chứng nguy hiểm, không nên bỏ qua. Cảm giác khó thở, đặc biệt khi nằm xuống hoặc thở dốc, có thể cho thấy tình trạng tắc nghẽn đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến đường thở, cần được can thiệp y tế ngay lập tức.
-
Phòng ngừa nghẹt mũi để có giấc ngủ ngon
“Phòng bệnh hơn chữa bệnh” là nguyên tắc vàng. Áp dụng các biện pháp sau để giảm nguy cơ nghẹt mũi tái phát:
- Duy trì vệ sinh cá nhân và môi trường sống: Rửa tay thường xuyên, dọn dẹp nhà cửa để loại bỏ bụi bẩn, nấm mốc.

- Giữ ấm cơ thể: Đặc biệt là vùng cổ, ngực, và mũi khi thời tiết thay đổi.
- Chế độ ăn uống khoa học: Bổ sung vitamin C và các chất dinh dưỡng khác để tăng cường sức đề kháng.
- Hạn chế tiếp xúc với các tác nhân gây dị ứng: Nếu bạn biết mình dị ứng với phấn hoa, lông thú… hãy tránh xa chúng.
- Uống đủ nước: Giúp cơ thể luôn được cung cấp đủ độ ẩm, làm loãng dịch nhầy.
-
Câu hỏi thường gặp (FAQs)
5.1. Dùng thuốc nhỏ mũi có giúp dễ ngủ khi nghẹt mũi không?
Thuốc nhỏ mũi có thể giúp giảm nghẹt mũi tạm thời. Tuy nhiên, lạm dụng có thể gây ra hiện tượng “nghẹt mũi hồi ứng”, tức là tình trạng nghẹt mũi trở nên tồi tệ hơn khi bạn ngừng thuốc. Bạn chỉ nên sử dụng theo chỉ định của bác sĩ.
Có cần tránh ăn một số loại thực phẩm không?
Đối với một số người, các sản phẩm từ sữa có thể làm tăng tiết chất nhầy. Hãy thử hạn chế chúng và quan sát xem tình trạng nghẹt mũi có cải thiện không. Các thực phẩm cay nóng có thể giúp thông mũi tạm thời, nhưng cũng có thể gây kích ứng.
Làm thế nào để biết nghẹt mũi do dị ứng hay do cảm lạnh?
Nghẹt mũi do dị ứng thường đi kèm với ngứa mắt, hắt hơi liên tục, chảy nước mũi trong suốt. Nghẹt mũi do cảm lạnh thường đi kèm với đau họng, ho, sốt và dịch mũi có màu vàng hoặc xanh.
Nghẹt mũi gây mất ngủ là tình trạng phổ biến và khó chịu, nhưng với những cách dễ ngủ khi bị nghẹt mũi hiệu quả tại nhà trên, bạn hoàn toàn có thể kiểm soát được nó. Bằng cách kết hợp các biện pháp như nâng cao đầu, xông hơi, rửa mũi và duy trì lối sống lành mạnh, bạn sẽ sớm lấy lại được giấc ngủ sâu và khỏe mạnh. Nếu tình trạng không cải thiện, đừng ngần ngại tìm đến sự tư vấn của các chuyên gia y tế.