Uống sắt cho bà bầu từ tháng thứ mấy là tốt nhất?

Trong số các vi chất cần thiết trong thai kỳ, sắt cho bà bầu luôn được nhắc đến như một thành phần đặc biệt quan trọng, bởi sắt tham gia trực tiếp vào quá trình tạo máu và vận chuyển oxy trong cơ thể. Tuy nhiên, không ít mẹ bầu vẫn băn khoăn rằng nên uống sắt cho bà bầu từ tháng thứ mấy, uống trong bao lâu và uống như thế nào để vừa hiệu quả vừa hạn chế tác dụng phụ. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ vấn đề này.

1. Vai trò của sắt trong thai kỳ

Trước khi tìm hiểu nên uống sắt cho bà bầu từ tháng thứ mấy, chúng ta cần hiểu vì sao sắt lại quan trọng đến vậy. Trong cơ thể, sắt là thành phần chính của hemoglobin, giúp vận chuyển oxy từ phổi đến các mô và cơ quan. Khi mang thai, thể tích máu của mẹ tăng lên để nuôi dưỡng thai nhi, đồng nghĩa với việc nhu cầu sắt cũng tăng theo.

Khi mang thai, nhu cầu sắt cũng tăng theo

Những vai trò quan trọng của sắt đối với bà bầu và thai nhi bao gồm:

• Giúp tạo hồng cầu, phòng ngừa thiếu máu thiếu sắt.
• Đảm bảo cung cấp đủ oxy cho cả mẹ và bé.
• Hỗ trợ sự phát triển của nhau thai và thai nhi.
• Giảm nguy cơ mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt trong thai kỳ.
• Giúp tăng cường sức đề kháng cho cơ thể mẹ.
• Hỗ trợ quá trình phát triển trí não và thể chất của thai nhi.
• Giảm nguy cơ sinh non và trẻ nhẹ cân.
• Giúp mẹ hồi phục tốt hơn sau sinh.

Chính vì những vai trò này, sắt cho bà bầu được xem là vi chất gần như không thể thiếu trong suốt thai kỳ.

2. Nhu cầu sắt của bà bầu tăng như thế nào trong thai kỳ?

Khi chưa mang thai, nhu cầu sắt của phụ nữ đã ở mức khá cao. Nhưng khi mang thai, nhu cầu này còn tăng mạnh hơn do:

• Cơ thể mẹ cần tạo thêm máu để nuôi thai nhi.
• Thai nhi cũng cần sắt để tạo máu và phát triển.
• Nhau thai và dây rốn cũng sử dụng một phần sắt.
• Mẹ cần dự trữ sắt cho quá trình sinh nở và sau sinh.
• Lượng sắt mất đi khi sinh là không nhỏ.

Vì vậy, nếu chỉ dựa vào chế độ ăn uống thông thường thì rất khó để đáp ứng đủ nhu cầu. Đây là lý do vì sao việc bổ sung sắt cho bà bầu bằng viên uống hoặc dạng bổ sung khác thường được khuyến nghị.

3. Sắt cho bà bầu nên uống từ tháng thứ mấy?

Câu hỏi “sắt cho bà bầu nên uống từ tháng thứ mấy?” là thắc mắc của rất nhiều chị em khi vừa biết mình mang thai. Trên thực tế, thời điểm bắt đầu bổ sung sắt có thể chia thành các giai đoạn sau:

3.1. Trước khi mang thai

 
Nên uống sắt từ trước khi mang thai

Nếu có kế hoạch mang thai, nhiều phụ nữ đã được khuyên nên bổ sung sắt cho bà bầu ngay từ giai đoạn chuẩn bị. Việc này giúp:

• Dự trữ sắt trong cơ thể trước khi bước vào thai kỳ.
• Giảm nguy cơ thiếu máu ngay từ những tháng đầu.
• Chuẩn bị thể trạng tốt hơn cho quá trình mang thai.
• Giúp cơ thể thích nghi dần với việc bổ sung sắt.
• Hạn chế tình trạng mệt mỏi và suy nhược khi mới có thai.

3.2. Ba tháng đầu thai kỳ

Ba tháng đầu là giai đoạn hình thành các cơ quan quan trọng của thai nhi. Nhiều mẹ bầu thắc mắc có nên uống sắt cho bà bầu ngay trong giai đoạn này hay không. Thông thường:

• Nếu mẹ không bị thiếu máu hoặc thiếu sắt, bác sĩ có thể khuyên bắt đầu từ cuối tam cá nguyệt đầu.
• Nếu mẹ có dấu hiệu thiếu máu, việc bổ sung sắt có thể được chỉ định sớm hơn.
• Một số mẹ bầu bị nghén nặng, uống sắt sớm có thể gây buồn nôn, khó chịu.
• Trong trường hợp này, bác sĩ có thể điều chỉnh thời điểm hoặc dạng sắt phù hợp hơn.
• Việc quyết định uống sắt cho bà bầu trong 3 tháng đầu nên dựa trên tình trạng sức khỏe cụ thể.

3.3. Từ tháng thứ 4 trở đi

Đa số các khuyến nghị đều cho rằng, thời điểm phổ biến và an toàn để bắt đầu uống sắt cho bà bầu là từ tháng thứ 4 của thai kỳ, tức là bước sang tam cá nguyệt thứ hai. Lúc này:

• Nhu cầu sắt của cơ thể mẹ bắt đầu tăng rõ rệt.
• Thai nhi phát triển nhanh hơn, cần nhiều oxy và dưỡng chất hơn.
• Các triệu chứng nghén thường đã giảm, dễ uống sắt hơn.
• Việc bổ sung sắt giúp phòng ngừa thiếu máu từ sớm.
• Mẹ có thể duy trì uống sắt đều đặn cho đến sau sinh.

Như vậy, câu trả lời phổ biến cho câu hỏi “sắt cho bà bầu uống từ tháng thứ mấy?” là từ tháng thứ 4, nhưng có thể sớm hơn hoặc muộn hơn tùy tình trạng từng người.

Bổ sung sắt từ tháng thứ 4 khi mang thai

4. Nên uống sắt cho bà bầu trong bao lâu?

Không chỉ quan trọng ở thời điểm bắt đầu, thời gian duy trì sắt cho bà bầu cũng là vấn đề cần quan tâm. Thông thường:

• Mẹ bầu nên uống sắt từ khi bắt đầu bổ sung cho đến hết thai kỳ.
• Sau sinh, nhiều người vẫn cần tiếp tục uống sắt thêm vài tháng.
• Việc này giúp bù lại lượng máu đã mất khi sinh.
• Đồng thời giúp cơ thể mẹ phục hồi nhanh hơn.
• Với những người bị thiếu máu nặng, thời gian uống có thể kéo dài hơn.

Như vậy, sắt cho bà bầu không chỉ là câu chuyện trong thời gian mang thai, mà còn liên quan đến cả giai đoạn sau sinh.

5. Uống sắt cho bà bầu như thế nào là đúng cách?

Để sắt cho bà bầu phát huy hiệu quả tốt nhất, mẹ cần chú ý đến cách uống:

• Uống sắt khi bụng đói hoặc trước bữa ăn khoảng 1 giờ để tăng hấp thu.
• Có thể uống cùng nước cam hoặc vitamin C để sắt hấp thu tốt hơn.
• Tránh uống sắt cùng lúc với sữa, canxi hoặc trà, cà phê.
• Không nên uống sắt cùng thời điểm với canxi vì hai chất này cản trở hấp thu lẫn nhau.
• Nếu bị cồn cào dạ dày, có thể uống sau ăn nhưng cần chấp nhận hấp thu kém hơn một chút.
• Uống nhiều nước trong ngày để hạn chế táo bón.
• Duy trì thời điểm uống cố định mỗi ngày để tạo thói quen.

Cách uống đúng sẽ giúp sắt cho bà bầu vừa hiệu quả vừa giảm bớt tác dụng phụ khó chịu.

6. Những tác dụng phụ thường gặp khi uống sắt

Mặc dù rất cần thiết, sắt cho bà bầu đôi khi cũng gây ra một số tác dụng phụ, nhất là trong giai đoạn đầu sử dụng:

• Táo bón là tác dụng phụ phổ biến nhất.
• Buồn nôn hoặc cảm giác cồn cào dạ dày.
• Phân có màu sẫm hơn bình thường.
• Đầy bụng hoặc khó tiêu nhẹ.
• Một số người có thể cảm thấy nóng trong.

Để giảm những khó chịu này, mẹ bầu có thể:

• Uống nhiều nước và ăn nhiều rau xanh, trái cây.
• Chia liều sắt thành nhiều lần trong ngày nếu cần.
• Trao đổi với bác sĩ để đổi loại sắt dễ dung nạp hơn.
• Không tự ý ngưng sắt cho bà bầu nếu chưa có chỉ định.

Bổ sung sắt khi mang thai có thể gặp tình trạng táo bón

7. Có thể bổ sung sắt từ thực phẩm không?

Ngoài viên uống, sắt cũng có thể được cung cấp qua chế độ ăn. Một số thực phẩm giàu sắt gồm:

• Thịt bò, thịt heo, thịt gà.
• Gan động vật đã nấu chín kỹ.
• Các loại đậu như đậu lăng, đậu đỏ.
• Rau xanh đậm như cải bó xôi, rau bina.
• Lòng đỏ trứng.
• Hải sản đã nấu chín.
• Ngũ cốc và bánh mì nguyên cám.
• Trái cây khô như nho khô.

Tuy nhiên, lượng sắt từ thực phẩm thường không đủ đáp ứng nhu cầu tăng cao khi mang thai, vì vậy việc dùng thêm sắt cho bà bầu dạng bổ sung vẫn rất cần thiết.

Kết luận

Sắt cho bà bầu là vi chất vô cùng quan trọng, đóng vai trò then chốt trong việc tạo máu, vận chuyển oxy và hỗ trợ sự phát triển của thai nhi. Đa số phụ nữ nên bắt đầu uống sắt từ khoảng tháng thứ 4 của thai kỳ, nhưng trong một số trường hợp có thể cần sớm hơn hoặc muộn hơn tùy tình trạng sức khỏe. Việc bổ sung sắt cần được duy trì đều đặn trong suốt thai kỳ và có thể kéo dài sau sinh để giúp cơ thể mẹ phục hồi tốt hơn.

Điều quan trọng nhất là mẹ không nên tự ý dùng hay điều chỉnh liều sắt cho bà bầu mà nên trao đổi với bác sĩ để có hướng dẫn phù hợp. Khi được bổ sung đúng cách, sắt sẽ trở thành người bạn đồng hành đáng tin cậy, giúp mẹ có một thai kỳ khỏe mạnh và bé yêu phát triển toàn diện.