Viêm xoang có chữa được không là câu hỏi mà rất nhiều người đặt ra khi bị nghẹt mũi, đau vùng mặt, chảy dịch mũi kéo dài. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn rõ hơn — khi nào có thể chữa khỏi, khi nào cần điều trị dài hạn và cách làm sao để kiểm soát bệnh tốt nhất.
1. Viêm xoang là gì và phân loại bệnh
“Viêm xoang” là tình trạng niêm mạc các xoang cạnh mũi bị kích thích hoặc nhiễm trùng, dẫn tới phù nề, tăng tiết dịch, tắc nghẽn lỗ thông xoang và ứ đọng dịch. Vị trí xoang có thể là xoang hàm, xoang trán, xoang sàng, xoang bướm.

Bệnh được phân loại theo thời gian kéo dài:
– Viêm xoang cấp tính: xuất hiện và kéo dài dưới khoảng 4 tuần.
– Viêm xoang bán cấp: kéo dài từ khoảng 4 đến 12 tuần.
– Viêm xoang mạn tính: kéo dài hơn 12 tuần hoặc tái phát nhiều lần.
– Viêm xoang tái phát: các đợt cấp lặp lại nhiều lần trong năm.
Việc phân loại này rất quan trọng để trả lời câu hỏi “viêm xoang có chữa được không”, bởi khả năng chữa khỏi và mức độ khó khăn điều trị khác nhau rõ giữa cấp và mạn.
2. Viêm xoang có chữa được không? Căn cứ vào các trường hợp
2.1 Viêm xoang cấp tính — cơ hội chữa khỏi cao
Nếu viêm xoang được chẩn đoán sớm, chưa có tổn thương xoang nặng, không có tắc nghẽn kéo dài, thì khả năng chữa khỏi là rất cao. Trong nhiều trường hợp, chỉ với điều trị nội khoa – giữ vệ sinh mũi xoang, rửa mũi, dùng thuốc phù hợp – bệnh có thể hết và không để lại di chứng.
Do đó với viêm xoang cấp tính, câu trả lời cho “viêm xoang có chữa được không” là có thể chữa được hoàn toàn nếu điều trị đúng.
2.2 Viêm xoang mạn tính hoặc tái phát — khó chữa dứt điểm
Trường hợp bệnh đã kéo dài, tới giai đoạn mạn tính, hoặc có cấu trúc giải phẫu bất thường như lệch vách ngăn, polyp mũi, hẹp lỗ xoang, chức năng dẫn lưu xoang kém — lúc này việc chữa triệt để rất khó. Mục tiêu là kiểm soát triệu chứng, giảm đợt cấp, nâng cao chất lượng sống, chứ không phải là “không bao giờ tái phát”.
Vì vậy, nếu bạn bị viêm xoang nhiều lần, đã điều trị nội khoa nhưng tái phát – câu hỏi “viêm xoang có chữa được không” cần được trả lời rằng khó chữa hoàn toàn, nhưng có thể kiểm soát tốt nếu tuân theo phác đồ và thay đổi lối sống.

3. Những yếu tố quyết định “viêm xoang có chữa được không”
3.1 Thời điểm điều trị
Điều trị sớm khi triệu chứng mới xuất hiện, khi xoang chưa bị tổn thương cấu trúc hoặc tắc nghẽn lâu sẽ giúp khả năng khỏi cao hơn.
3.2 Nguyên nhân gây bệnh
Nếu nguyên nhân chỉ đơn thuần là virus, kích thích môi trường, thì hồi phục tốt. Nhưng nếu có dị ứng, cấu trúc giải phẫu bất thường, nhiễm khuẩn hoặc nấm thì điều trị khó hơn.
3.3 Mức độ tổn thương xoang
Nếu niêm mạc xoang đã bị thay đổi, dẫn lưu xoang bị cản trở hoặc dịch xoang ứ, khả năng biến chứng và tái phát tăng.
3.4 Tuân thủ chăm sóc và điều trị
Người bệnh thực hiện đúng rửa mũi, tránh kích thích mũi xoang, tuân thủ thuốc, tái khám – sẽ có kết quả tốt hơn. Chủ quan hay bỏ thuốc sớm khiến bệnh dai dẳng.
3.5 Điều kiện môi trường và cơ địa
Môi trường nhiều khói bụi, ẩm mốc, dị ứng, hút thuốc… sẽ làm bệnh nặng hơn và khó điều trị. Nếu cơ địa dị ứng hoặc có bệnh nền, việc kiểm soát sẽ lâu hơn.
4. Cách điều trị viêm xoang để tăng khả năng chữa khỏi
Điều trị viêm xoang hiệu quả cần dựa trên nguyên nhân, mức độ tổn thương và thể trạng người bệnh. Tùy vào từng giai đoạn (cấp tính hay mạn tính), bác sĩ có thể chỉ định điều trị nội khoa, ngoại khoa hoặc phối hợp cả hai, kết hợp với chăm sóc tại nhà để tối ưu hiệu quả.
4.1 Điều trị nội khoa (dùng thuốc)
Đây là hướng điều trị đầu tay, áp dụng cho hầu hết các trường hợp viêm xoang cấp tính và nhiều thể viêm xoang mạn chưa biến chứng.

– Rửa mũi bằng nước muối sinh lý: Là bước cơ bản và quan trọng nhất. Nước muối giúp làm loãng và cuốn trôi dịch mủ, bụi bẩn, tác nhân gây viêm trong xoang. Đồng thời làm dịu niêm mạc và hỗ trợ dẫn lưu dịch tốt hơn. Có thể dùng dụng cụ chuyên dụng để rửa xoang theo chỉ dẫn bác sĩ.
– Thuốc xịt corticoid tại chỗ: Có tác dụng giảm viêm niêm mạc, làm co mạch và giảm phù nề xoang, giúp xoang thông thoáng. Cần sử dụng đều đặn, đúng liều lượng để đạt hiệu quả. Đây là nhóm thuốc quan trọng trong điều trị viêm xoang mạn tính.
– Thuốc kháng sinh: Chỉ được kê khi bác sĩ xác định có nhiễm khuẩn (biểu hiện như dịch mũi vàng xanh, sốt, đau mặt kéo dài…). Việc dùng kháng sinh bừa bãi có thể gây kháng thuốc, rối loạn hệ vi sinh.
– Thuốc giảm đau, hạ sốt, thuốc co mạch: Dùng khi có triệu chứng như đau đầu, đau xoang, sốt cao, nghẹt mũi nặng. Tuy nhiên, thuốc co mạch (như xylometazoline) chỉ nên dùng tối đa 5–7 ngày để tránh gây teo niêm mạc mũi và phụ thuộc thuốc.
– Thuốc điều trị dị ứng: Với người có cơ địa dị ứng, nguyên nhân gây viêm xoang là do phản ứng dị ứng với phấn hoa, bụi, lông động vật… Bác sĩ có thể chỉ định kháng histamin hoặc các thuốc điều hòa miễn dịch khác.
4.2 Hỗ trợ điều trị tại nhà (chăm sóc không dùng thuốc)
Bên cạnh việc dùng thuốc, người bệnh cần kết hợp với các biện pháp hỗ trợ để giúp xoang phục hồi nhanh hơn và giảm tái phát:
– Kê cao đầu khi ngủ: Giúp dịch mũi xoang thoát ra dễ dàng, giảm tình trạng ứ đọng mủ, đồng thời hạn chế cảm giác đau nhức về đêm.
– Giữ ẩm không khí trong phòng: Dùng máy tạo độ ẩm hoặc đặt khăn ướt, chậu nước trong phòng để không khí không bị quá khô – nhất là vào mùa lạnh hoặc khi sử dụng điều hòa.
– Uống đủ nước, ăn uống đủ chất: Nước giúp làm loãng dịch nhầy trong xoang, trong khi chế độ ăn giàu vitamin C, kẽm, omega-3 sẽ hỗ trợ miễn dịch và chống viêm.
– Tránh khói thuốc, bụi bẩn, hóa chất: Hạn chế tiếp xúc với các yếu tố gây kích thích niêm mạc mũi – đặc biệt là khói thuốc lá, bụi mịn, hóa chất tẩy rửa mạnh…
– Xông hơi nước ấm, chườm nóng vùng mặt: Hơi nước ấm có thể giúp làm loãng dịch mủ, mở rộng lỗ thông xoang. Chườm khăn ấm vùng trán và má giúp giảm áp lực và đau do viêm xoang.

4.3 Điều trị ngoại khoa (can thiệp phẫu thuật)
Khi điều trị nội khoa không còn đáp ứng, viêm xoang kéo dài hoặc có cấu trúc xoang bất thường – phẫu thuật sẽ được cân nhắc.
– Phẫu thuật nội soi mũi xoang (FESS): Đây là phương pháp phổ biến hiện nay, ít xâm lấn. Bác sĩ dùng ống nội soi đưa vào mũi, mở rộng lỗ thông xoang, loại bỏ polyp, nạo dịch mủ, chỉnh hình vách ngăn nếu lệch.
– Các chỉ định phẫu thuật phổ biến gồm:
- Viêm xoang mạn tính không đáp ứng thuốc.
- Có polyp mũi, u nhầy, khối u lành tính.
- Dị tật giải phẫu gây tắc dẫn lưu xoang.
- Biến chứng: viêm ổ mắt, viêm màng não…
– Hậu phẫu: Người bệnh cần được theo dõi sát, rửa mũi định kỳ, dùng thuốc chống viêm – chống nhiễm trùng theo đơn. Tái khám đúng lịch để kiểm soát tiến trình hồi phục và ngăn biến chứng sau mổ.
5. Viêm xoang có chữa được không? Lời khuyên cho người bệnh
– Nếu bạn đang bị viêm xoang cấp: Hãy điều trị sớm, tuân thủ bác sĩ và thay đổi môi trường sống, lúc này khả năng chữa khỏi rất cao.
– Nếu bạn có viêm xoang mạn hoặc thường tái phát: Hãy chuyển sang mục tiêu kiểm soát và nâng cao chất lượng sống hơn là hy vọng khỏi hoàn toàn.
– Luôn duy trì vệ sinh mũi xoang, tránh vùng khói bụi, điều chỉnh độ ẩm phòng ngủ và giảm tiếp xúc với dị nguyên.
– Khi thấy nghẹt mũi kéo dài, dịch mũi thay màu, đau vùng mặt – đừng chần chừ, đi khám sớm để tránh biến chứng.