Nghẹt mũi là một triệu chứng phiền toái, gây khó chịu và ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày. Ai trong chúng ta cũng từng tìm kiếm một cách hết nghẹt mũi nhanh chóng để có thể thở dễ dàng, ngủ ngon giấc và lấy lại sự tỉnh táo. Tuy nhiên, trong quá trình vội vàng tìm kiếm giải pháp, không ít người đã mắc phải những sai lầm phổ biến, không những không cải thiện được tình trạng mà còn khiến mũi càng nghẹt hơn. Bài viết này sẽ giúp bạn phân biệt rõ những sai lầm tai hại cần tránh và những thói quen đúng đắn, khoa học để bạn có thể giải quyết chứng nghẹt mũi một cách hiệu quả và an toàn nhất.
1. Tại sao bạn lại bị nghẹt mũi? Hiểu đúng để trị đúng
Để tìm được cách hết nghẹt mũi nhanh chóng, trước hết bạn cần hiểu rõ nguyên nhân. Nghẹt mũi không phải do chất nhầy làm tắc nghẽn hoàn toàn đường thở. Thực chất, khi bị cảm lạnh hoặc dị ứng, cơ thể sẽ phản ứng bằng cách tăng cường lưu lượng máu đến vùng mũi và xoang. Điều này làm cho các mạch máu trong niêm mạc mũi sưng lên, gây ra tình trạng viêm và thu hẹp đường thở.

Chất nhầy chỉ là một phần của phản ứng miễn dịch, giúp bẫy các tác nhân gây bệnh. Tuy nhiên, sự ứ đọng chất nhầy đặc do niêm mạc sưng viêm mới là nguyên nhân chính gây ra cảm giác nghẹt mũi khó chịu. Chính vì vậy, các giải pháp hiệu quả cần phải tập trung vào việc giảm sưng viêm, làm loãng chất nhầy và hỗ trợ quá trình thoát dịch.
2. Top 5 sai lầm tai hại khi tìm cách hết nghẹt mũi nhanh chóng
Nhiều người thường áp dụng những phương pháp có vẻ hiệu quả tức thì nhưng lại ẩn chứa rủi ro hoặc gây hại về lâu dài. Dưới đây là 5 sai lầm phổ biến nhất bạn nên tránh.
Sai lầm 1: Lạm dụng thuốc xịt mũi co mạch
Đây là sai lầm nguy hiểm và phổ biến nhất. Các loại thuốc xịt mũi co mạch (chứa hoạt chất naphazoline, oxymetazoline…) có tác dụng làm co mạch máu, giảm sưng và giúp mũi thông thoáng ngay lập tức. Tuy nhiên, nếu sử dụng liên tục quá 3-5 ngày, bạn có thể gặp phải hội chứng “nghẹt mũi hồi ứng” (rhinitis medicamentosa). Khi đó, niêm mạc mũi sẽ phụ thuộc vào thuốc và sưng to hơn trước, khiến bạn phải xịt thuốc nhiều hơn, tạo thành một vòng luẩn quẩn khó thoát.
Sai lầm 2: Hỉ mũi quá mạnh
Hỉ mũi là một phản xạ tự nhiên khi bị nghẹt, nhưng nếu hỉ quá mạnh có thể gây hại. Áp lực hỉ mũi mạnh có thể đẩy chất nhầy chứa vi khuẩn vào các xoang hoặc ống Eustachian (ống nối tai giữa với họng), làm tăng nguy cơ viêm xoang và viêm tai giữa. Cách hết nghẹt mũi nhanh chóng không phải là hỉ thật mạnh mà là hỉ nhẹ nhàng, từng bên một.

Sai lầm 3: Uống thuốc kháng sinh khi bị cảm
Cảm lạnh thông thường là bệnh do virus gây ra. Thuốc kháng sinh chỉ có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn, hoàn toàn vô hiệu đối với virus. Việc uống kháng sinh bừa bãi không những không giúp bạn hết nghẹt mũi mà còn gây ra nhiều tác dụng phụ, tiêu diệt cả lợi khuẩn đường ruột và góp phần làm tăng tình trạng kháng kháng sinh của vi khuẩn. Chỉ nên dùng kháng sinh khi có chỉ định của bác sĩ.
Sai lầm 4: Thiếu nước và nghỉ ngơi
Khi bị cảm, cơ thể cần nhiều nước hơn để bù đắp lượng dịch mất đi và làm loãng chất nhầy. Nếu bạn thiếu nước, chất nhầy sẽ đặc lại, khó thoát ra ngoài, khiến tình trạng nghẹt mũi trở nên tồi tệ hơn. Tương tự, không nghỉ ngơi đầy đủ sẽ làm suy yếu hệ miễn dịch, kéo dài thời gian phục hồi và làm cho các triệu chứng cảm, bao gồm cả nghẹt mũi, trở nên nặng hơn.
Sai lầm 5: Dùng nước không tiệt trùng để rửa mũi
Rửa mũi bằng nước muối sinh lý là một cách hết nghẹt mũi nhanh chóng hiệu quả. Tuy nhiên, việc sử dụng nước máy chưa đun sôi để tự pha nước muối có thể ẩn chứa nguy cơ nhiễm khuẩn, thậm chí là nhiễm ký sinh trùng hiếm gặp (amip) có thể gây viêm não. Luôn dùng nước muối sinh lý đóng chai chuyên dụng hoặc nước cất, nước đun sôi để nguội để đảm bảo an toàn tuyệt đối.
3. 5 thói quen và biện pháp đúng giúp bạn tìm được cách hết nghẹt mũi nhanh chóng
Thay vì mắc phải các sai lầm trên, hãy áp dụng những thói quen và biện pháp khoa học, an toàn dưới đây.
Thói quen 1: Rửa mũi bằng nước muối sinh lý đúng cách
Đây là một cách hết nghẹt mũi nhanh chóng được các bác sĩ khuyên dùng. Rửa mũi giúp làm sạch bụi bẩn, dị nguyên và chất nhầy, đồng thời làm giảm sưng viêm.
Cách thực hiện: Sử dụng bình rửa mũi chuyên dụng (neti pot hoặc bình xịt) với nước muối sinh lý ấm. Nghiêng đầu, bơm nước từ một bên mũi để nước chảy ra ở bên còn lại. Thực hiện nhẹ nhàng và hít thở bằng miệng.

Thói quen 2: Xông hơi nước ấm
Hơi nước ấm là liệu pháp tự nhiên giúp làm loãng chất nhầy và làm dịu niêm mạc mũi bị sưng.
Cách thực hiện: Bạn có thể xông hơi với một bát nước nóng, trùm khăn qua đầu trong 5-10 phút. Thêm vài giọt tinh dầu khuynh diệp, tràm hoặc bạc hà sẽ giúp tăng hiệu quả. Nếu có máy tạo độ ẩm, hãy sử dụng trong phòng ngủ để giữ không khí ẩm suốt đêm.
Thói quen 3: Uống đủ nước và bổ sung dưỡng chất
Cung cấp đủ nước cho cơ thể là một trong những cách hết nghẹt mũi nhanh chóng và bền vững nhất.
- Uống nước ấm: Nước ấm, trà gừng, trà hoa cúc hoặc súp gà nóng không chỉ làm loãng chất nhầy mà còn làm dịu cổ họng, tăng cường tuần hoàn máu, giúp bạn dễ chịu hơn.
- Ăn tỏi, hành: Các loại gia vị này có chứa allicin, một hợp chất kháng khuẩn và chống viêm tự nhiên có thể giúp giảm nghẹt mũi.
- Bổ sung vitamin C: Vitamin C giúp tăng cường hệ miễn dịch, rút ngắn thời gian cảm lạnh.
Thói quen 4: Kê cao gối khi ngủ
Một cách hết nghẹt mũi nhanh chóng và đơn giản vào ban đêm là kê cao gối khi ngủ. Khi đầu được nâng cao, trọng lực sẽ giúp chất nhầy dễ dàng thoát ra ngoài hơn, giảm áp lực lên xoang và giúp bạn dễ thở hơn, có được giấc ngủ ngon hơn.
Thói quen 5: Massage nhẹ nhàng vùng mũi và xoang
Massage là một liệu pháp giúp giảm áp lực và kích thích lưu thông máu.
Cách thực hiện: Dùng đầu ngón tay massage nhẹ nhàng vùng sống mũi, hai bên cánh mũi và vùng trán (trên lông mày) theo chuyển động tròn trong vài phút. Bấm huyệt một số vị trí như ấn đường (giữa hai lông mày) và nghinh hương (hai bên cánh mũi) cũng có thể giúp giảm nghẹt mũi.

4. Khi nào nên tìm đến bác sĩ?
Phần lớn các trường hợp nghẹt mũi sẽ thuyên giảm sau vài ngày áp dụng các biện pháp trên. Tuy nhiên, bạn nên đi khám bác sĩ nếu gặp phải các dấu hiệu sau:
- Sốt cao kéo dài.
- Đau nhức dữ dội ở vùng mặt, trán, hoặc mắt.
- Dịch mũi có màu xanh, vàng đặc và kéo dài hơn 10 ngày.
- Các triệu chứng không cải thiện sau một tuần.
- Thị lực mờ hoặc xuất hiện các triệu chứng bất thường khác.
Những dấu hiệu này có thể là cảnh báo của một nhiễm trùng xoang do vi khuẩn, cần được chẩn đoán và điều trị y tế kịp thời.
Kết luận
Tìm cách hết nghẹt mũi nhanh chóng không phải là điều quá khó. Chìa khóa nằm ở việc bạn hiểu rõ nguyên nhân, tránh các sai lầm phổ biến và kiên trì áp dụng các thói quen đúng đắn. Rửa mũi, xông hơi, nghỉ ngơi đầy đủ và giữ ẩm cho cơ thể là những biện pháp đơn giản nhưng vô cùng hiệu quả. Hãy chăm sóc bản thân đúng cách để nhanh chóng vượt qua cảm lạnh và lấy lại cảm giác dễ chịu, thoải mái.